Vrouwen komen van Venus, mannen van Mars. Deze uitspraak is vaak gericht op het verschil in karakter en het uiten van emoties tussen mannen en vrouwen. Maar eigenlijk geldt het ook wel voor gezondheidsklachten. Er zijn diverse gezondheidsproblemen die alleen de vrouw ervaart. Niet zo gek, gezien we op een hele andere manier met onze hormoonhuishouding omgaan dan de man. De overgang en overgangsklachten kunnen erg vervelend zijn en zelfs je gezondheid beheersen voor een aantal jaren. Wat gebeurt er allemaal met je lichaam in deze periode? 

Bij de overgang verandert er veel. Kinderen hebben minder zorg nodig, ouders wat meer. Pensioenvragen komen aan de orde, zaken kosten wat meer energie dan voorheen, slapen gaat vaak wat minder en zo zijn er veel veranderingen die ervoor zorgen dat je het wat zwaarder kunt hebben. Door het verminderen van oestrogeen kunnen lichamelijke klachten ontstaan waar je eerder minder last van had, zoals migraine, rusteloze benen, blaastontsteking en de kilo’s gaan er ook wat minder makkelijk af.

De overgang is niets meer en niets minder dan het stoppen van de eicel activiteit. De productie van vooral oestrogeren komt op een laag pitje te staan. Dat kan op de natuurlijke manier, maar dit kan ook gebeuren vanwege een operatie of medicatie. In Nederland stopt de vrouw gemiddeld op 51 jarige leeftijd met menstrueren. Dit is de menopauze, de laatste menstruatie. De overgang is het hele proces vooraf, en kan al 5 tot 7 jaar voor de menopauze beginnen.

Overgangsklachten

Het bekendste verschijnsel van de overgang zijn opvliegers. Plotseling een warmte-aanval, opwelling of zweetaanval krijgen. Erg vervelend en niet te controleren. Andere klachten zijn droge ogen, een droge neus, mond, vagina. Oftewel minder effectieve slijmvliezen. Deze klachten zijn wat minder bekend en worden niet altijd gelinkt met overgangsklachten. Het zijn echter wel klachten die de overgang kan veroorzaken!

Ook spier- en gewrichtsklachten kunnen onderdeel zijn van de overgang. In de gewrichten zitten ook slijmvliezen, welke onder invloed van de daling van oestrogeen dunner kunnen worden waardoor er irritatie kan ontstaan. Een slijmbeurs- of peesontsteking komt daardoor regelmatig voor in de overgangsperiode.

Dit kan ook de reden zijn dat het libido minder wordt. Vaginale droogte kan ervoor zorgen dat vrijen pijnlijk wordt. Daarnaast kan het tekort aan oestrogeen voor stemmingswisselingen zorgen en het verandert ook de spierspanning.

Mineralen worden minder goed opgenomen door je lichaam, waaronder magnesium. Dit kan ervoor zorgen dat spieren stijf en pijnlijk voelen bij het opstaan.

De stofwisseling verandert. Dit heeft effecten op het gehele lichaam, een goede stofwisseling heeft namelijk een invloed op je gemoedstoestand en het behouden van een gezond gewicht! De behoefte aan specifieke vitamines en mineralen wordt groter, waardoor het nog belangrijker wordt om een gezonde leefstijl aan te houden.

De effecten van een lager oestrogeen

De vetverdeling wordt anders. Langzaam komen de kilo’s erbij, ook bij vrouwen die altijd slank zijn geweest (er zijn altijd uitzonderingen, dit zijn de geluksvogels!). Dit gebeurt geleidelijk en vaak wat verderop in de overgang. Dit komt door de oestrogeenvermindering.

De oestrogeenvermindering zorgt ervoor dat de stofwisseling ook gaat veranderen. Een vertraagde stofwisseling betekent dat je calorie verbranding trager wordt, dat kan wel 20 procent schelen. Eigenlijk is het een mooi proces want dit extra vet wat je krijgt is een overlevingsmechanisme van het lichaam. Magere vrouwen vroeger hadden dat laagje vet nodig ter bescherming, zodat ze langer konden overleven. Tegenwoordig hebben we dit laagje vet al voordat we in de overgang komen, waardoor het al snel teveel wordt en het juist nadelig is voor de gezondheid.

In vet wordt, net als in de eierstokken ook oestrogeen aangemaakt. Oestrogeen neemt flink af na de overgang omdat de functie van de eierstokken steeds minder wordt. Toch is er oestrogeen nodig voor een mooie huid, sterke botten, een goed humeur, gezond libido en nog veel meer.

Een lagere oestrogeenspiegel zorgt voor meer hongergevoel. Daarnaast wordt je verzadigingsgevoel veel lager. Je spiermassa neemt naarmate je ouder wordt geleidelijk af. Dat krijgen alle mensen die ouder worden. Omdat spieren in rusttoestand vet verbranden, is het logisch dat je wat aankomt. Als je dan ook nog eens veel stress hebt door je baan of andere omstandigheden, heb je helemaal pech.

Teveel stress veroorzaakt namelijk een verhoogd cortisol gehalte in het bloed. Cortisol, ook wel het stresshormoon genoemd, laat de suikerspiegel schommelen. Door die schommelingen krijg je veel trek in koolhydraten. Vooral in de verkeerde, de snelle koolhydraten, zoals producten waar suiker of witte bloem in is verwerkt.

Zorg voor een gezonde leefstijl

Met een gezonde leefstijl, veel beweging, voldoende planten en basissuppletie kan je al een hoop overgangsklachten verminderen. Regelmatig bewegen is enorm belangrijk, om ervoor te zorgen dat spieren en gewrichten soepel blijven. Ook regelmatig ontspannen, door middel van yoga of meditatie, of gewoon lekker wandelen, zorgt ervoor dat je minder stress ervaart. Fantastisch wat je kan bereiken door alleen al je voedings- en bewegingspatroon aan te passen.

Wat kan je doen om de overgangsklachten te verminderen?

Accepteer dat je in de overgang zit.
Geef het een plekje en accepteer dat dingen veranderen. Door weer opnieuw te gaan samenwerken met je lichaam zal je ook ontdekken waar het behoefte aan heeft. De overgang is een nieuwe levensfase, wennen aan deze verandering kan tijd kosten.

Ga zoveel mogelijk bewegen.
En daarvoor hoef je niet elke dag te zwoegen in de sportschool. Elke dag een half uurtje wandelen is goed voor je gezondheid, je spieren en gewrichten. Maar daarnaast helpt de buitenlucht voor extra zuurstof en de aanmaak van serotonine, het hormoon dat je een blij gevoel geeft.

Zorg voor ontspanning.
Stress is zeer schadelijk voor je stofwisseling, en voor de manier waarop je lichaam omgaat met overgangsklachten. Mediteer, doe yoga, lees een boek. Kies wat werkt voor jou. Ook het wandelen in de buitenlucht helpt bij het verlagen van stress.

Eet zoveel mogelijk groenten.
Je voeding zou grotendeels moeten bestaan uit plantaardige voeding, zodat je de hoeveelheid mineralen en vitaminen binnen krijgt die je nodig hebt. Vlees, vis, zuivel en granen zijn ondersteunend.

Je hebt meer mineralen nodig.
Je neemt naarmate je ouder wordt minder op uit voeding, plus de grond bevat steeds minder mineralen. Daarom is een basissuppletie eigenlijk altijd van toegevoegde waarde, mits het een goede kwaliteit is. Een multivitamine geeft de basis aan vitaminen en mineralen, daarnaast is magnesium en vitamine D aan te raden. Magnesium is als mineraal zeer belangrijk bij diverse enzymsystemen, die met name betrokken zijn bij de energieproductie. Vitamine D3 ondersteunt het immuunsysteem en sterkte botten. Een goede kwaliteit suppletie is erg belangrijk, overleg gerust voor je een supplement aanschaft!